Geachte gemeenteraadsleden,
Voor u ligt de Voorjaarsnota 2025 van de gemeente Katwijk. Hierin staan de uitgangspunten voor de begroting van 2026, de belangrijkste ontwikkelingen en enkele nieuwe plannen. Voor veel gemeenten wordt 2026 een lastig jaar, door wat men het "ravijnjaar" noemt. Een krimp van het gemeentefonds is aangekondigd waardoor Katwijk in 2026 een lagere uitkering uit het gemeentefonds ontvangt. Katwijk heeft daarom het traject Meerjarig Financieel Gezond opgezet. De afspraken die in dit traject samen met de gemeenteraad zijn gemaakt, zijn verwerkt in deze nota.
De uitgangspunten van het Meerjarig Financieel Gezond traject blijven staan. Onze prioriteiten blijven hetzelfde: energiearmoede tegengaan en betaalbare woningen bouwen. Daarnaast presenteren we een sluitende begroting tot en met 2029. In het realiseren van ombuigingen willen we mogelijk directe impact op de samenleving en onze partners zo veel mogelijk beperken. In deze nota zijn ook de ontwikkelingen voor 2026 en nieuw beleid verwerkt. Zo is als uitvoering van de Armoedeagenda de bijstandsnorm verhoogd naar 130% van het sociaal minimum zodat meer inwoners gebruik kunnen maken van de minimaregelingen. Ook hebben we de afgelopen jaren gemerkt dat er in onze dorpen meer onrust is ontstaan. Dit raakt ons allemaal. Het beïnvloedt hoe we met elkaar samenleven, het vertrouwen in de overheid en hoe veilig en prettig onze wijken aanvoelen. Daarom willen we in 2025 de tijd nemen om goed te onderzoeken wat er speelt en waarom. In 2026 gaan we aan de slag met de aanbevelingen uit deze analyse.
De Rijksoverheid heeft de Voorjaarsnota bekendgemaakt. Daarin staat dat gemeenten extra geld krijgen, onder andere om de daling van het gemeentefonds op te vangen en om jeugdhulp te ondersteunen. Het college volgt het advies van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Interprovinciaal Overleg (IPO) over hoe we deze cijfers kunnen verwerken in onze eigen Voorjaarsnota. Dankzij de eerdere ombuigingen uit het Meerjarig Financieel Gezond traject en er nu extra geld bijkomt, ziet de financiële toekomst van Katwijk er positief uit. Wat de Voorjaarsnota van het Rijk nu precies betekent voor Katwijk, wordt later dit jaar duidelijk. Die informatie komt in de zogenoemde rijkscirculaires en wordt verwerkt in de begroting voor 2026.
Het college wil daarbij zorgvuldig omgaan met de hoogte van belastingen voor inwoners. De OZB (onroerendezaakbelasting) is de laatste jaren structureel verhoogd om de gemeentefinanciën op orde te houden. Omdat dit inwoners direct raakt, wil het college dit middel niet meer dan strikt noodzakelijk inzetten. Er zijn daarom verschillende scenario’s bekeken. Op basis van de huidige cijfers voorziet het college dat het mogelijk is om voor 2026 af te zien van de boventrendmatige verhoging van 5%. Dit betekent dat onze inwoners in 2026 minder OZB zullen betalen dan we vooraf hebben aangekondigd. Wel is dit nog afhankelijk van de definitieve verwerking van de rijksbijdrage en de verdere technische uitwerking van de begroting voor 2026.
Er is ook gewerkt aan een realistische investeringsagenda. In de programmabegroting 2025 werd voor 2026 uitgegaan van een investeringstotaal van € 80 miljoen. Voor 2026 is kritisch gekeken naar wat haalbaar is. Projecten die nog niet zijn gestart, worden verschoven of uitgesteld. Hierdoor komt de investering voor 2026 uit op ongeveer € 64 miljoen. De technische details worden uitgewerkt in de begroting van dat jaar. Deze aanpak wordt ook de komende jaren gevolgd.
Al deze ontwikkelingen laten zien hoe veranderlijk de gemeentefinanciën zijn. Samen met de gemeenteraad is er een stevige financiële basis gelegd. Zo kan Katwijk blijven werken aan belangrijke opgaven in onze dorpen.