Ontwikkelingen
Landelijke ontwikkelingen
De Participatiewet is gericht op het bieden van bestaanszekerheid en werkgelegenheid. Een vangnet als het (l)even tegenzit hoort daarbij. Op 30 september 2025 stemde de Eerste Kamer in met het wetsvoorstel Participatiewet in balans. Dit wetsvoorstel behelst voornamelijk wijzigingen van de Participatiewet, waarbij de menselijke maat, vertrouwen en eenvoud meer centraal staan.
De wijzigingen in het kader van dit wetsvoorstel gaan gefaseerd in tussen 1-1-2026 en 1-1-2027.
In Katwijk hebben de wijzigingen impact op zowel de uitvoering als het beleid. Een projectgroep verzorgt de implementatie; in de loop van 2026 zullen hiervoor ook voorstellen richting de raad komen.
Lokale ontwikkelingen
In 2026 sluiten we aan op deze landelijke ontwikkeling van minder denken in systemen en meer kijken naar wat inwoners echt nodig hebben. We zien, horen en ondersteunen inwoners die ondersteuning nodig hebben. En wij werken vanuit vertrouwen.
Veel Nederlandse huishoudens met een inkomen op en rond het sociaal minimum leven in financiële onzekerheid. De bestaanszekerheid van deze inwoners staat onder druk. Huishoudens met weinig financiële middelen kunnen vaak niet goed meedoen in de samenleving. Zij ervaren kansenongelijkheid, hebben veelal beperkte basisvaardigheden, ongunstige levensomstandigheden, chronische stress en gezondheidsachterstanden. Van onze partners horen we dat zij steeds vaker ook werkende armen tegenkomen. In de Uitvoeringsagenda Armoede 2025-2028 hebben we hier aandacht voor.
We blijven inzetten op het verstevigen van de bestaanszekerheid van onze inwoners en op het mede mogelijk maken van hun deelname in de samenleving. We willen voorkomen dat inwoners van onze gemeente in armoede en schulden terechtkomen of blijven. Het Sociaal Wijkteam en/of onze partners signaleren in een vroeg stadium (intergenerationele) armoede en schulden. We maken die bespreekbaar, denken mee en doen een aanbod voor hulp op maat. We staan hierbij naast onze inwoners en vergroten de eigenwaarde en samenredzaamheid - gericht op een financieel gezonde toekomst. Daarbij hanteren we de menselijke maat en stellen we ons behulpzaam en barmhartig op. Als overheid willen we hierbij werken vanuit vertrouwen in de inwoner en de professional.
Voor inwoners met een laag inkomen hebben we verschillende inkomens- en minimaregelingen, waaronder de bijstand, de Doe Mee!-regeling en een collectieve zorgverzekering. Gezinnen met kinderen kunnen gebruikmaken van de regelingen Jeugdfonds Sport & Cultuur en Stichting Leergeld. Vanaf 2025 hebben we de inkomensnorm structureel op 130 % van het sociaal minimum gesteld.
Vroegsignalering van betalingsachterstanden op huur, water, energie en zorgpremie is belangrijk om schulden te voorkomen. Op basis van signalen van betalingsachterstanden door vastelastenpartners zoeken we contact met deze inwoners en doen we indien gewenst een aanbod voor ondersteuning. Het regelen van schulden verloopt via het Budget Informatiepunt in samenwerking met netwerkpartners.
Energiearmoede
De aanpak van energiearmoede blijft bestaan in de vorm van met name ondersteuning bij het verduurzamen van niet-energiezuinige woningen. In geval van (incidenteel) extreem hoge energielasten proberen we inwoners met gericht maatwerk te ondersteunen.
(Zie programma 7 voor de praktische uitwerking, taakveld 7.4 Milieubeheer en paragraaf 8 Energie en duurzaamheid voor de verdere uitwerking van de aanpak van energiearmoede).